Vefatının yıldönümünde Adil Tekin

Adil Tekin
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Diyarbakır’da varlığını sürdüren, en eski fotoğraf  atölyesinin sahibiydi. Tam adı Ahmet Adil Tekin olup,  Kulp ve Diyarbakır’a bağlı bazı ilçelerde uzun yıllar nüfus  memurluğu yapmış olan Hafız Mehmed Lütfü Efendi’nin  oğludur.

22 Ağustos 1910’da Diyarbakır’ın şirin ilçesi  Kulp’ta doğdu. Kulp İlkokulu’nu bitirdi. 1928 yılında babasının tayini nedeni ile  geldikleri Diyarbakır’dan bir daha hiç ayrılmadı. Ailesinin geçimine yardımcı olmak zorunluluğu karşısında öğrenimini sürdüremeyen Adil Tekin, 1934 yılında Diyarbakır Lisesi Resim Öğretmeni Süleyman  Sezgin’den fotoğraf sanatını öğrendi. “Foto Dicle” adlı stüdyosunu kurarak çalışmaya başladı. 1935 yılından itibaren Halkevi çalışmalarına katılarak Temsil Kolu’nda görev aldı. 1952-1954 yılları  arasında iki yıla yakın Diyarbakır Belediye Başkanlığı yaptı. Çeşitli dernek ve siyasi  partilerde görev alan Adil Tekin, 1970 yılından 1985 yılına kadar Diyarbakır Tanıtma ve Turizm Derneği’nin Başkanlığı’nı yaptı.

Diyarbakır Ziya Gökalp Üniversitesi’ni Gerçekleştirme ve Yaşatma Derneği

Yönetim Kurulu Üyesi idi. Ayrıca Kızılay Diyarbakır Şubesi’nin 25 yıllık Yönetim  Kurulu Üyesi olan Adil Tekin, üstün başarılarından dolayı Kızılay Genel Merkezi’nce altın madalya ile ödüllendirildi. Diyarbakır Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Mütevelli Heyeti Üyeliği’nde bulundu.

Adil Tekin, Diyarbakır’ı seven, herkese sevdirmeye çalışan bunun için ömrünü adayan biriydi. O bir Diyarbakır sevdalısıydı. Vefatından bir ay önce Dicle

Üniversitesi Yayınları arasında yer alan son kitabını yayımladı. Tekin, ‘Anadolu Tarihinin Taşlara Yazıldığı Kent Diyarbakır’ adını verdiği bu kitabını kentin ve yörenin en az 100 yıllık geçmişini gözler önüne seren, birbirinden değerli fotoğraflarla doldurdu. O, yalnız fotoğraf ustası değildi. Diyarbakır tarihini, insanını iyi bilen bir sosyal antropolog, bir insan sarrafı, aydın bir sanatçı idi. Denilebilir ki, Adil Tekin,  bu son kitabıyla son nefesine kadar, Diyarbakır’ı yeni kuşaklara tanıtmaya çalıştı. Yaşamı boyunca pek çok araştırmacıya kaynak olan zengin bir arşive sahipti. Diyarbakır’ın  renkli kartpostallarını bastırıp piyasaya sürdü.    İlki, 4 Nisan 1955’te olmak üzere tarihi değeri yüksek 9 sergi açtı. Diyarbakır’ı tanıtıcı nitelikte ikisi İngilizce ve ikisi Türkçe 4 kitap yayımladı. O yılmak bilmeyen, bir enerjiye sahipti. Diyarbakır’ı yöresini, bölgesini çok seven bu uğurda, gecesini gündüzüne katan bir insandı.

Diyarbakır

İLKOKUL MEZUNU DOKTOR

Bu yoğun, yorucu ve özverili çalışmalarının maddî karşılığını görmemesine rağmen hiç yakınmazdı. Onun için en büyük mutluluk, çalışmalarının emeğinin takdir edilmesiydi.  Nitekim bu konuda en büyük manevî desteği, kuruluşunda büyük emek verdiği, Dicle  Üniversitesi’nden gördü. Dicle Üniversitesi Senatosu’nca bir kadirşinaslık örneği olarak 24  Nisan 1996 günkü oturumda, Adil Tekin’e ‘Fahri Doktorluk’  payesi verildi. Böylece Adil Tekin, fahri doktora payesi alan tek ilkokul mezunu insan oldu. Dicle Üniversitesi’nin bu jesti büyük yankı yaptı. Başka üniversiteler gibi, bağış yapan para babalarına değil, yetenekleriyle ve çalışmalarıyla topluma, kültüre  ve sanata emek ve eser verenlere Fahri Doktora verilmesi, büyük takdir topladı.

İlkokul mezunu olan Adil Tekin, bunun en güzel örneğiydi. Diyarbakır’ı o kadar çok seviyordu ki, yakınları başka kentlere gitmelerine karşın o memleketinden  hiç ayrılmadı. “Ölünceye kadar Diyarbakır’dan ayrılmam” diyordu. Sözünde durdu, Adil Tekin, gerçekten vefat ettiği tarih olan 1 Aralık 1997  pazartesi gününe kadar, bu kentten ayrılmadı. Son nefesine kadar bu kadîm kente hizmet etti. Halk şehrini seven insanları, eser bırakan sanatçıları unutmaz. Adil Tekin

için en özlü, en güzel sözü, çok sevdiği dostu Sanat Tarihçisi Prof. Dr. Metin Sözen söylemiştir: Adil Tekin, Diyarbakır’ın ve Güneydoğu Anadolu’muzun tarihini, fotoğrafla yazan sanatçıdır. Böyle bir üstadı yetiştiren Diyarbakır’a ne mutlu!.. Evli ve üç çocuk babası olan, bu değerli insanı rahmetle anıyoruz. Mekânı cennet olsun…

ESERLERİ:

– Fotoğraflarla Diyarbakır (1964),

– Diyarbakır (1971),

– Diyarbakır – Anadolu Tarihinin

Taşlara Yazıldığı Kent: Diyarbakır (1997).

KAYNAK:

1) Mehmet Mercan – Diyarbakır Türküsü S. 245)

2) Yurt Ansiklopedisi (c. 4, Anadolu Yayıncılık,1982), Şevket Beysanoğlu / Diyarbakırlı Fikir ve Sanat

Adamları (c. 3, 1997, s. 24-25),

 Enver Yorulmaz / Ne Yamandır Diyarbakır Elleri (Üstün Çaba Yay. Ank. 1998, s.153), 2000’e Beş Kala Diyarbakır (1995), Dr. Adil Tekin / Diyarbakır – Anadolu Tarihinin Taşlara

Yazıldığı Kent (1997, Diyarbakır), İhsan Işık / Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi

(2. bas. 2009), İhsan Işık / Diyarbakır Ansiklopedisi (2013) – Geçmişten Günümüze Diyarbakırlı İlim

Adamları Yazarlar ve Sanatçılar (2014)

İbrahim Evirgen/ Diyarbekir’de İz Bırakanlar (Cilt 1)

Vefatının yıldönümünde Adil Tekin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir